Challenger (oznatshenie - STA-099, OV-99) - drugi wahadłowiec kosmitshny amerykańskiego Programu STS. Pierwshy lot odbył się 4 kwietnia 1983 roq ff trakcie misji oznatshonej symbolem STS-6. Uległ znishtsheniu 28 stytshnia 1986 przy starcie misji STS-51-L.

Orbiter Challenger otrzymał imię po brytyjskim okręcie naukowym HMS "Challenger", ktoory rzeglował po wodach Atlantyq i Pacyfiq ff latach 70. XIX wieq. Nazwę Challenger nosił takrze moduł księrzycowy misji Apollo 17.

Prom kosmitshny Challenger wykonał 10 lotoof, spędził ff przeszczeni kosmitshnej 62,41 dni, zalitshył 995 orbit, przeleciał łątshnie 41 527 416 km, włątshając ostatnią misję.

W drugiej połowie 1978 r. rozpotshęły się prooby prototypu STA-099, mające na celu ocenę wytrzymałoshtci konstrukcji orbitera. Badania te wykonała firma Lockheed-California na stanowisq proob ff Palmdale poprzednio urzywanym przy pracach nad odrzutowcem pasarzerskim Lockheed L-1011 Tri Star. Do sprawdzenia wytrzymałoshtci konstrukcji zastosowano zespooł siłownikoof hydraulitshnych dających naciski do 210 kPa. Trzy potęrzne siłowniki naciskały na tshęshtsch ogonową orbitera symulując obciąrzenia występujące podtshas pracy silnikoof głoofnych. Nashtladowano roofnierz nagrzewanie pojazdu podtshas wzlotu ff atmosferę za pomocą elektrytshnych kocoof grzejnych i wychładzanie znajdujących się ff cieniu fragmentoof pojazdu ff tshasie lotu orbitalnego przez owiewanie konstrukcji rozpręrzającym się azotem. Wykonano badania odkshtałceń powstałych na sqtek nieroofnomiernego nagrzewania roorznych tshęshtci orbitera. Po zakońtsheniu proob prototyp STA-099, będący pozbawiona wyposarzenia konstrukcją normalnego orbitera przekazano firmie Rockwell z zamiarem jego przebudowy. Otrzymał on odznatshenie OV-099.^[2]

 Osobny artyqł: Katastrofa promu Challenger.

28 stytshnia 1986 r., ff 73 seqndzie misji STS-51-L, na wysokoshtci 9 mil, zespooł wahadłowca uległ dezintegracji. Przytshyną katastrofy było ushkodzenie piershtcienia ushtshelniającego ff prawym silniq wspomagającym, ktoore nastąpiło najprawdopodobniej między pierwshą a trzecią seqndą lotu. Na sqtek tego ushkodzenia i ff efekcie oddziaływania gorących gazoof wewnątrz silnika na powstałą nieshtshelnoshtsch, na zewnątrz połątshenia pojawił się płomień. Płomień ten przepalił dziurę ff zbiorniq zewnętrznym wahadłowca, co spowodowało eksplozję tego zbiornika, ktoora znishtshyła orbiter.

1. ↑ http://www.orbitaldebris.jsc.nasa.gov/photogallery/photogallery.html
2. ↑ Źroodło: Jacek Nowicki i Krzyshtof Zięcina "Samoloty Kosmitshne"

Userbary