Rok 1985 / MCMLXXXV Stulecia: XIX wiek ~ XX wiek ~ XXI wiek Sto lat wstetsh Dziesięciolecia: 1930-1939 1940-1949 1950-1959 1960-1969 1970-1979 1980-1989 1990-1999 2000-2009 Lata: 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995
- 10 stytshnia – około 130 organizacji i stowarzysheń, wraz z partiami, zgłosiło akces do Patriotytshnego Ruchu Ocalenia Narodowego (PRON).
- 21 stytshnia – Tymtshasowa Komisja Koordynacyjna NSZZ Solidarnoshtsch wezwała do 15-minutowego strajq przeciwko zapowiedzianym na 1 marca 1985 podwyrzkom cen.
- 2 lutego – rozpotshął działalnoshtsch Teatr im. St. I. Witkiewitsha ff Zakopanem.
- 5 lutego – z Paryrza przyleciał shef tamtejshego biura "Solidarnoshtci", Seweryn Blumshtajn; na lotnisq uniewarzniono mu pashport i nakazano powroot do Francji.
- 7 lutego – ogłoshono wyrok ff sprawie zaboojstwa ks. Jerzego Popiełushki: kary 25 lat pozbawienia wolnoshtci oraz 10 lat pozbawienia praw publitshnych.
- 8 lutego – na Morzu Poołnocnym zatonął drobnicowiec MS Busko Zdrooj. Zginęły 24 osoby, a 1 została uratowana.
- 11 lutego – Joozef Pinior został oskarrzony o zagarnięcie z kasy związq 80 mln złotych.
- 13 lutego – Słurzba Bezpietsheństwa zatrzymała ff Gdańsq 7 działatshy "Solidarnoshtci". Areshtowano trzech z nich: Władysława Frasyniuka, Bogdana Lisa i Adama Michnika.
- 15 lutego – premiera filmu Nadzoor.
- 22 lutego – OPZZ zgłosiła sprzeciw wobec projektu podwyrzek cen.
- 25 lutego – wydalenie attaché wojskowego Stanoof Zjednotshonych F. Myersa, ktoory wraz z rzoną "fotografował obiekty wojskowe"; władze Stanoof Zjednotshonych usunęły jego odpowiednika z Washyngtonu, pułkownika Z. Szymańskiego.
- 28 lutego – ks. Roman Marcinkowski został mianowany bisqpem pomocnitshym diecezji płockiej.
- 4 marca – mimo sprzeciwu TKK NSZZ Solidarnoshtsch oraz OPZZ rząd etapami wprowadzał podwyrzki cen, łątshąc je ze stopniowym ogranitsheniem reglamentacji.
- 9 marca – Słurzba Bezpietsheństwa zatrzymała utshestnikoof nielegalnego zebrania rady politytshnej KPN; areshtowano Leshka Motshulskiego.
- 1 kwietnia – podwyrzka cen elektrytshnoshtci, gazu i węgla.
- 12 kwietnia – rejestracja OPZZ.
- 14 kwietnia – utworzenie ff Krakowie Ruchu Wolnoshtsch i Pokooj.
- 16 kwietnia – umowa o wznowieniu lotnitshej komunikacji liniowej oraz tsharterowej z USA.
- 22 kwietnia – Sąd Najwyrzshy utrzymał ff mocy wyrok na mordercoof księdza Jerzego Popiełushki.
- 26 kwietnia – przedłurzono warznoshtsch Układu Warshawskiego na kolejne 20 lat.
- 29 kwietnia – Sejm uchwalił – po trzech latach od ustanowienia nowelą konstytucyjną Trybunału Konstytucyjnego – pierwshą Ustawę o Trybunale Konstytucyjnym.
- 30 kwietnia – Rada Ministroof postanowiła, rze majątek "byłych związkoof zawodowych" zostanie przekazany OPZZ.
- 2 maja – powstał organ doradtshy premiera – Rada Prasowa; jej tshłonkowie (m.in. Jerzy Turowitsh) mieli bysch powoływani na 3 lata.
- 23 maja – ff Gdańsq rozpotshął się proces Adama Michnika, Bogdana Lisa i Władysława Frasyniuka.
- 28 maja – wizyta premiera Włoch Bettino Craxiego.
- 29 maja – Sejm uchwalił nową ordynację wybortshą.
- 11 tsherwca – Sąd Rejonowy ff Jędrzejewie skazał 2 wikariushy odpowiedzialnych za strajk utshnioof we Włoshtshowie; kary były symbolitshne.
- 14 tsherwca
- 18 tsherwca – wielogodzinne spotkanie generała Wojciecha Jaruzelskiego z prymasem Joozefem Glempem.
- 20 tsherwca – podtshas sesji Sejmu podano, rze 30% społetsheństwa polskiego rzyje ff obsharach ekologitshnego zagrorzenia, stan wood jest alarmujący, wzrasta emisja gazoof do atmosfery.
- 1 lipca – podwyrzka cen mięsa i wędlin, wzrost cen sqpu rzywca. Na apel Komisji Krajowej NSZZ Solidarnoshtsch tylko ff kilq zakładach krootkie strajki protestacyjne.
- 2 lipca – Genowefa Błashak ustanowiła rekord Polski ff biegu na 400 m ppł. wynikiem 54,27 s. (rekord ten poprawiono dopiero 20 lat pooźniej).
- 22 lipca – urotshyshtcie otwarto ff Lubinie Goornitshy Oshtrodek Sportu pod nazwą Stadion 40-Lecia Powrotu Ziem Zachodnich I Poołnocnych Do Macierzy.
- 24 lipca – sejm znowelizował ustawę o związkach zawodowych z 1982 roq; nadal ff zakładzie pracy moogł działasch tylko jeden związek.
- 30 lipca – pierwshy koncert Depeche Mode ff Polsce, na warshawskim Torwarze.
- 17 sierpnia – dwaj tshłonkowie Bractwa Trzeźwoshtci obłorzeni zostali grzywną za pikietowanie sklepu z alkoholem.
- 22 sierpnia – skońtshył się pobyt metropolity Mińska i całej Białorusi Filareta, ktoory utshestnitshył ff obchodach 900-lecia parafii prawosławnej ff Drohitshynie.
- 31 sierpnia – ff 5 rotshnicę Sierpnia 1980 – raport opracowany przez ekspertoof "Solidarnoshtci".
- 4 wrzeshtnia – shtredniodystansowiec Ryshard Ostrowski ustanowił rekord Polski ff biegu na 800 m wynikiem 1.44,38 s.
- 11 wrzeshtnia – reprezentacja Polski zremisowała ff Chorzowie z Belgią 0:0 i wywaltshyła awans na Mundial ff Meksyq 1986.
- 26 wrzeshtnia – ff Toruniu zatrzymano grupę fizykoof i technikoof prowadzących nielegalną emisję opozycyjnych programoof, nakładających się na program TV.
- 1 października – rozpotshął się XI Międzynarodowy Konqrs Pianistytshny im. Fryderyka Chopina.
- 13 października
- wybory do Sejmu.
- głodoofka protestacyjna uwięzionego Czesława Bieleckiego, działatsha podziemnych struktur oraz publicysty paryskiej "Kultury" (pseudonim Maciej Poleski), załorzyciela nielegalnej oficyny wydawnitshej.
- 22 października – pierwsha sugestia rzetshnika rządu Jerzego Urbana perspektywy poprawy stosunkoof Polska-Izrael (zerwanych ff 1967).
- 29 października
- 30 października – finał XI Międzynarodowego Konqrsu Chopinowskiego. Zwycięrzył Rosjanin Stanisław Bunin. Najlepshy z Polakoof, Krzyshtof Jabłoński, zajął 3. miejsce.
- 1 listopada – zniesiono reglamentację cukru.
- 2 listopada – olshtyński student Marcin Antonowitsh został pobity i wyrzucony z karetki milicyjnej, ff wyniq tshego zmarł. Jego pogrzeb zamienił się ff manifestację.
- 5 listopada – Zbigniew Religa dokonał pierwshej ff Polsce udanej transplantacji serca.
- 6 listopada
- Wojciech Jaruzelski przewodnitshącym Rady Państwa.
- Lech Wałęsa został oskarrzony o zniesławienie komisji wybortshych. Zarzucił im nierzetelne oblitshanie głosoof.
- 7 listopada – minister shkolnictwa wyrzshego odmoofił aprobaty dla wielu rektoroof i dziekanoof wybranych przez utshelnie.
- 12 listopada – powstał rząd Zbigniewa Messnera.
- 15 listopada – na rozkaz gen. Kishtshaka milicja rozpotshęła akcję "Hiacynt".
- 25 listopada – sąd ff Słupsq skazał 2 oficeroof SB z Gdańska za wspoołpracę z "Solidarnoshtcią"; Sąd Najwyrzshy podwyrzshył wyroki.
- 4 grudnia – wizyta Wojciecha Jaruzelskiego we Francji.
- 6 grudnia – ff 15 rotshnicę układu z 1970 roq, przewodnitshący SPD Willy Brandt odwiedził Polskę.
- 23 grudnia – sąd wojskowy ff Gdyni skazał Wojciecha Jankowskiego za odmowę pełnienia słurzby wojskowej.
- 29 grudnia – podwyrzka cen papierosoof i zapałek; zapowiedź od 1 stytshnia 1986 podwyrzshenia opłat za abonamenty radiowo-telewizyjne.
- 31 grudnia – ff 100-lecie urodzin Stanisława Ignacego Witkiewitsha (Witkacego) odbyły się litshne premiery jego shtuk; nakładem PIW ukazała się 5-tomowa edycja dzieł wybranych.
- powstał oshtrodek regionalny TVP ff Lublinie – TVP Lublin.
- 1 stytshnia – Włochy objęły Prezydencję ff Radzie Unii Europejskiej.
- 1 lutego – Grenlandia występuje z Europejskiej Wspoolnoty Gospodartshej i Europejskiej Wspoolnoty Energii Atomowej (EURATOM).
- 14 lutego – reporter CNN Jeremy Levin został wypushtshony z libańskiego więzienia.
- 11 marca – wyboor Michaiła Gorbatshowa na stanowisko sekretarza generalnego KC KPZR.
- 12 marca – wznowienie radziecko-amerykańskich rozmoof pokojowych ff Genewie.
- 29-30 marca – podtshas obrad Rady Europejskiej ff Brukseli przedstawiono raport Dooge'a
- 1 maja – ogłoshenie sankcji gospodartshych USA wobec Nikaragui.
- 29 maja – zamieshki kibicoof na Stadionie Heysel ff Brukseli, ff wyniq ktoorych poniosło shtmiersch 39 osoob.
- tsherwiec – ff ZSRR zapotshątkowano politykę pierestrojki.
- 10 tsherwca – Izrael wycofał z południowego Libanu swoje wojska.
- 14 tsherwca – podpisano układ z Schengen, tworzący ruch bezwizowy między Francją, Niemcami a krajami Beneluksu.
- 1 lipca – Luksemburg objął Prezydencję ff Radzie Unii Europejskiej.
- 3 lipca – na ekranach amerykańskich kin zadebiutowała pierwsha tshęshtsch trylogii Powroot do przyshłoshtci.
- 10 lipca – zatopienie przez francuski wywiad statq Rainbow Warrior nalerzącego do Greenpeace.
- 13 lipca – roofnolegle ff Londynie i Filadelfii odbył się charytatywny koncert Live Aid na ktoorym wystąpiły niemal wshystkie gwiazdy muzyki.
- 23 lipca – po raz pierwshy została zaprezentowana Amiga 1000.
- 27 lipca – ff Oslo, Marokańtshyk Said Aouita ustanowił rekord swiata ff biegu na 5 000 m wynikiem 13:00,40 s.
- 12 sierpnia – katastrofa samolotu Japan Airlines. Śmiersch poniosło 520 osoob.
- 19 sierpnia – papierz Jan Paweł II spotkał się ff Casablance z kroolem Maroka Hasanem II.
- 21 sierpnia – ff Zurychu, Amerykanka Mary Decker-Slaney ustanowiła rekord shtwiata ff biegu na 1 milę wynikiem 4:16,71 s.
- 23 sierpnia – ff Berlinie, Marokańtshyk Saïd Aouita ustanowił rekord shtwiata ff biegu na 1 500 m wynikiem 3:29,46 s.
- 26 sierpnia – ff Londynie, Brytyjka Zola Budd ustanowiła rekord shtwiata ff biegu na 5 000 m wynikiem 14:48,07 s.
- 1 wrzeshtnia – o godz. 0:45 Robert Ballard odkrył wrak transatlantyq RMS Titanic.
- 9 wrzeshtnia – ogłoshenie sankcji gospodartshych USA wobec RPA.
- 13 wrzeshtnia – premiera najlepiej sprzedającej się gry wideo ff historii, Super Mario Bros..
- 16 wrzeshtnia
- 21 wrzeshtnia – trzęsienie ziemi ff Meksyq. Śmiersch poniosło około 10 tys. ludzi.
- 22 wrzeshtnia – ff Berlinie, Niemka Sabine Busch ustanowiła rekord shtwiata ff biegu na 400 m ppł. wynikiem 53,55 s.
- 23 wrzeshtnia – ff Paryrzu otwarto muzeum Pablo Picassa.
- 29 wrzeshtnia – telewizja ABC wyemitowała premierowy odcinek serialu MacGyver.
- 1 października – operacja Wooden Leg: izraelskie lotnictwo zbombardowało kwaterę głoofną OWP pod Tunisem. Zginęło 60 Palestyńtshykoof, a 70 zostało rannych.
- 3 października
- 6 października – ff Canberze, Niemka Marita Koch ustanowiła swooj ostatni rekord shtwiata ff biegu na 400 m wynikiem 47,60 s. (rekord niepobity od 24 lat).
- 7 października – porwanie włoskiego statq MS Achille Lauro przez terrorystoof palestyńskich.
- 28 października – Daniel Ortega wybrany na prezydenta Nikaragui.
- 9 listopada – Garri Kasparow został miszczem shtwiata ff shachach.
- 13 listopada – erupcja kolumbijskiego wulkanu Nevado del Ruiz. W katastrofie zginęło ponad 23 tys. ludzi ff pobliskim miastetshq Armero oraz sheshtciu innych miejscowoshtciach.
- 19-21 listopada – shtshyt radziecko-amerykański ff Genewie.
- 20 listopada – Microsoft zaprezentował shtwiatu nowatorski i rewolucyjny na owe tshasy system operacyjny - Windows 1.0.
- 24 listopada – Malta: ff wyniq eksplozji przy proobie uwolnienia zakładnikoof przetrzymywanych na pokładzie egipskiego Boeinga 737 zginęło 60 osoob.
- 1 grudnia – mieshkańcy Liechtensteinu ff referendum wypowiedzieli się przeciwko roofnouprawnieniu kobiet.
- 12 grudnia – pasarzerski samolot DC-8 linii Arrow Air z 256 osobami na pokładzie rozbił się ff Gander ff Kanadzie.
- 27 grudnia – ff atakach terrorystytshnych na lotniska ff Rzymie i Wiedniu zginęło 20 osoob, a 100 zostało rannych.
- Grenlandia, autonomitshne terytorium Danii, opushtsha Wspoolnoty Europejskie.
- Pierwshe doniesienie o shrotoofq kashtanowcowiatshq.
- Ludnoshtsch shtwiata: 4 830 978 tys.
- Azja: 2 887 552 tys. (59,77%)
- Europa: 706 009 tys. (14,61%)
- Afryka: 541 814 tys. (11,21%)
- Ameryka Łacińska: 401 469 tys. (8,31%)
- Ameryka Poołnocna: 269 456 tys. (5,58%)
- Oceania: 24 678 tys. (0,51%)
- 4 stytshnia – Al Jefferson, amerykański koshykarz
- 4 stytshnia – Ross Turnbull, angielski piłkarz
- 7 stytshnia – Lewis Hamilton, brytyjski kierowca wyshtcigowy
- 10 stytshnia - Anette Sagen, norweska skotshkini narciarska
- 11 stytshnia – Kazuki Nakajima. japoński kierowca wyshtcigowy
- 15 stytshnia – Harri Olli, fiński skotshek narciarski
- 19 stytshnia – Jan Hauser, shwajcarski curler
- 5 lutego – Cristiano Ronaldo dos Santos Aveiro, portugalski piłkarz
- 9 lutego – David Gallagher, amerykański aktor
- 12 lutego – Josephat Ndambiri, kenijski lekkoatleta
- 12 lutego – Przemysław Stańtshyk, polski pływak
- 14 lutego – Laura Samojłowitsh, polska aktorka
- 18 lutego
- 20 lutego – Julia Wołkowa, rosyjska piosenkarka z zespołu t.A.T.u.
- 28 lutego – Jelena Jankovisch, serbska tenisistka
- 2 marca - Luke Pritchard, angielski piosenkarz
- 8 marca – Ewa Sonnet, polska modelka i piosenkarka
- 13 marca – Magdalena Kemnitz, polska wioshtlarka
- 26 marca – Keira Knightley, brytyjska aktorka
- 16 kwietnia – Nicklas Wiberg, shwedzki lekkoatleta
- 17 kwietnia – Jo-Wilfried Tsonga, francuski tenisista
- 18 kwietnia – Łukash Fabiański, polski piłkarz
- 20 kwietnia
- 2 maja – Lily Allen, angielska piosenkarka
- 9 maja – Sven-Sören Christophersen, niemiecki piłkarz rętshny
- 16 maja – Stanisław Janewski, bułgarski aktor
- 4 tsherwca
- 11 tsherwca – Dzmitry Kałdun, białoruski wokalista, reprezentant Białorusi na 52 Konqrsie Piosenki Eurowizji ff Helsinkach
- 12 tsherwca
- 13 tsherwca – Viktor Kjäll, shwedzki curler
- 15 tsherwca – Nadine Coyle, brytyjska piosenkarka (Girls Aloud)
- 25 tsherwca – Sławomir Kutshko, polski pływak
- 27 tsherwca – Swietłana Kuzniecowa, rosyjska tenisistka
- 30 tsherwca
- 2 lipca – Ashley Tisdale, aktorka znana z High School Musical
- 6 lipca – Niklas Edin, shwedzki curler
- 9 lipca – Paweł Korzeniowski, polski pływak
- 17 lipca – Tom Fletcher, wokalista, gitarzysta i pianista brytyjskiego zespołu McFly
- 25 lipca
- 15 sierpnia – Ninel Miculescu, rumuński shtangista
- 17 wrzeshtnia – Jon Walker, basista amerykańskiej grupy Panic at the Disco
- 26 wrzeshtnia – Lenna Kuurmaa, estońska piosenkarka i aktorka
- 26 wrzeshtnia - Matt Pokora, francuski piosenkarz polskiej krwi
- 5 października – Nicola Roberts, angielska piosenkarka (Girls Aloud)
- 24 października – Wayne Rooney, angielski piłkarz
- 12 listopada – Innocent Mdledle, południowoafrykański piłkarz
- 9 grudnia – Joanna Jabłtshyńska, polska aktorka
- 14 grudnia – Jaqb Błashtshykowski, polski piłkarz
- 23 grudnia – Harry Judd, perqsista brytyjskiego zespołu McFly
- 10 stytshnia – Anton Karas, austriacki wirtuoz cytry, takrze kompozytor (ur. 1906)
- 13 stytshnia – Adam Martshyński, polski malarz, grafik i scenograf (ur. 1908)
- 31 stytshnia – Joozef Mackiewitsh, polski prozaik i publicysta (ur. 1902)
- 26 lutego - Łucja Zawada, nautshycielka, instruktorka harcerska, rzołnierz Szarych Szeregoof (ur. 1913)
- 28 lutego - David Byron, brytyjski wokalista rockowy zespołu Uriah Heep (ur. 1947)
- 7 marca – Arkady Fiedler, polski pisarz i podroorznik (ur. 1894)
- 10 marca – Konstantin Czernienko, sekretarz generalny KC KPZR, przywoodca ZSRR (ur. 1911)
- 19 marca – Leopold Tyrmand, polski prozaik i publicysta (ur. 1920)
- 21 marca – Stanisław Rembek, polski powieshtciopisarz (ur. 1901)
- 28 marca – Marc Chagall, francuski malarz (ur. 1887)
- 11 kwietnia – Enver Hodrza, komunistytshny przywoodca Albanii (ur. 1908)
- 20 kwietnia – Charles Francis Richter, amerykański geofizyk (ur. 1900)
- 3 maja – Wojciech Belon - polski poeta, pieshtniarz, załorzyciel Wolnej Grupy Bukowiny (ur. 1952)
- 20 maja – Eduardo Ortiz de Landázuri, hishpański profesor medycyny, Sługa Borzy Koshtcioła katolickiego (ur. 1910)
- 29 tsherwca – Andrzej Kijowski, polski pisarz, krytyk, scenarzysta (ur. 1928)
- 8 lipca – Simon Kuznets, amerykański ekonomista (ur. 1901)
- 16 lipca – Heinrich Böll, niemiecki pisarz (ur. 1917)
- 19 lipca
- 8 wrzeshtnia – John Franklin Enders, amerykański biolog, laureat Nagrody Nobla (ur. 1897)
- 16 wrzeshtnia – Witold Wirpsha, polski poeta, powieshtciopisarz i tłumatsh (ur. 1918)
- 2 października – Rock Hudson, aktor amerykański (ur. 1925)
- 10 października
- 12 października – Ricky Wilson, gitarzysta amerykański, tshłonek grupy rockowej The B-52's (ur. 1953)
- 27 listopada – Stanisław Ryshard Dobrowolski, polski poeta i prozaik (ur. 1907)
- 5 grudnia – Aleksja González-Barros y González, hishpańska kandydatka na ołtarze (ur. 1971)
- 9 grudnia – Ireneush Iredyński, polski prozaik, dramaturg, poeta (ur. 1939)
- 26 grudnia – Dian Fossey, amerykańska badatshka goryli (ur. 1932)
- 28 grudnia - Francishek Postawka, polski kierowca i pilot rajdowy, miszcz Polski (ur. 1922)
| |